ທາງການລາວກວດ ຊັບສິນ ທ.ສົມບັດ

ວິທະຍຸເອເຊຍເສລີ: 18 ພຶດສະພາ 2019

ເຈົ້າໜ້າທີ່ທາງການລາວ ກຳລັງກວດສອບຊັບສິນ ຂອງ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ສ່ວນການຊອກຫາ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ນັ້ນຍັງບໍ່ທັນ ມີຄວາມຄືບໜ້າ, ດັ່ງ ຍານາງ ອຶງ ຊຸຍ ເມັງ ພັລຍາຂອງທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ໄດ້ເວົ້າຕໍ່ວິທຍຸເອເຊັຽຍເສຣີ ເນື່ືອງໃນສັປດາສາກົລ ວ່າດ້ວຍການ ຕ້ານການບັງຄັັບບຸກຄົນ ຫາຍສາບສູນ ເມື່ອ 28 ພຶສພາ ວ່າ:

“ປັດຈຸບັນ ເຈົ້າໜ້າທີ່ລາວເວົ້າວ່າ ພວກເຂົາກຳລັງກວດສອບຊັບສິນ ຂອງທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ເພາະວ່າພວກເພິ່ນຮູ້ສຶກ ແລະ ເວົ້າວ່າ ທ່ານ ສົມບັດ ມີຊັບສິນຫຼາຍ ແລະ ທາງເຈົ້າໜ້າທີ່ ກໍຢາກຮູ້ວ່າ ທ່ານໄດ້ຊັບສິນເລົ່ານີ້ມາແນວໃດ.”

ຍາງນາງ ອຶງ ຊຸຍ ເມັງ ເວົ້າຕື່ມວ່າ ເຈົ້າໜ້າທີ່ທາງການລາວ ແຈ້ງໃຫ້ເຈົ້າໜ້າທີ່ການທູດຮູ້ວ່າ ຕອນນີ້ ເຈົ້າໜ້າທີ່ກຳລັງກວດສອບຊັບສິນ ຂອງທ່ານສົມບັດ ຍ້ອນຂະເຈົ້າຢາກຮູ້ວ່າຊັບສິນນັ້ນ ໄດ້ມາແນວໃດ ແທນທີ່ເຈົ້າໜ້າທີ່ ຈະເວົ້ານຳຂ້ອຍ ກ່ຽວກັບວ່າ ສົມບັດ ມີຊັບສິນ ຫຍັງແດ່ ແຕ່ພັດໄປເວົ້າ ກັບນັກການທູດ:

“ກໍຣະນີລັກພາໂຕ ທ່ານສົມບັດ ສົມພອນ ໄດ້ຖືກຍົກຂຶ້ນມາເວົ້າ ຢູ່ໃນກອງປະຊຸມ ວ່າດ້ວຍການຕ້ານ ການການບັງຄັບ ບຸກຄົນໃຫ້ ຫາຍສາບສູນ ແຕ່ວ່າຣັຖບານລາວ ບໍ່ເຮັດຫຍັງ ແລະ ມັນແຈ້ງຂາວ ແລ້ວວ່າ ຣັຖບາລາ ວບໍ່ແກ້ໄຂບັນຫານີ້.”

ສ່ວນເຈົ້າໜ້າທີ່ການທູດສາກົລ ຈາກສະຫະພາບຢູໂຣບ, ອັງກິດ ຢູ່ລາວ ກໍໄດ້ທວງຖາມເຈົ້າໜ້າທີ່ທາງການລາວ ແຕ່ກໍໄດ້ຮັບຄຳຕອບວ່າ ກຳລັງສອບສວນຢູ່ ດັ່ງທ່ານ Phil Robertson ຮອງຜູ້ອຳນວຍການ ອົງການອົງການສີ້ງຊອມ ດ້ານສິດທິມະນຸດ ປະຈຳຂົງເຂດ ເອເຊັຽ-ແປຊີຟິກ ໃຫ້ຄຳຄິດເຫັນຕໍ່ວິທຍຸ ເອເຊັຽເສຣີ ວ່າ:

ທາງການລາວ ຍັງປົກປິດຄວາມຮັບຜິດຊອບ ໃນການຊອກຫາທ່ານສົມບັດ ສົມພອນ ຢ່າງເປັນຣະບົບ ແລະ ຜູ້ມີອຳນາດກໍພະຍາຍາມ ເຮັດໃຫ້ຄວາມຫວັງຂອງຄອບຄົວ ທ່ານສົມບັດ ເຫຼືອໜ້ອຍລົງ ໃນຂນະທີ່ ເຈົ້າໜ້າທີ່ພະຍາຍາມຫຼີ້ນເກມ ດ້ວຍການການກວດສອບ ຊັບສິນ ຂອງສົມບັດ ໂດຍບໍ່ໄດ້ຂໍຄຳຍິນຍອມ ຄອບຄົວຂອງທ່ານ.

ຕໍ່ບັນຫາດັ່ງກ່າວ ທາງການລາວ ຍັງບໍ່ທັນໄດ້ອອກມາຖແລງ ເຖິງຣາຍຣະອຽດກ່ຽວກັບທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ຫາຍສາບສູນ ໂດຍສະເພາະ ແມ່ນ ພາກສ່ວນທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບວຽກງານສິດທິມະນຸດ.

ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ຖືກລັກພາໂຕ ຢູ່່ຕໍ່ໜ້າປ້ອມຍາມຕຳຣວດ ເຂດໂຮງຮຽນການຊ່າງ ລາວ-ເຢັຽລະມັນ ເມືອງ ສີສັດຕະນາກ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ເມື່ອວັນທີ 15 ທັນວາ 2012. ປັດຈຸບັນ ທ່ານໄດ້ຫາຍສາບສູນເປັນເວລາ 6 ປີເຄີ່ງແລ້ວ.

ສະຫະພາບຢູຣົບ ຄວນຈະຕ້ອງຮຽກຮ້ອງໃຫ້ທາງການສປປລາວ ແກ້ໃຂບັນຫາສິດທິມະນຸດ ເນື່ອງໃນໂອກາດພົບປະສົນທະນາລະຫວ່າງສອງຝ່າຍ

FIDH: 07 ມິນາ 2019

ສະຫະພາບຢູຣົບ ຄວນຈະຕ້ອງ ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ທາງການ ສປປລາວ ປ່ອຍຕົວ ເຫຼົ່ານັກໂທດ ທີ່ຖືກຈັບ ຍ້ອນກ່າວຕ້ອງຕິລັຖບານ, ທຳການສືບສວນ ກໍຣະນີ ຫາຍສາບສູນແບບຖືກບັງຄັບ, ແລະ ຊົດເຊີຍ ບັນດາຜູ້ໄດ້ຮັບເຄາະ ຈາກການຍຶດທີ່ດິນ ແລະ ເຂື່ອນແຕກເມື່ອບໍ່ນານມານີ້, ນີ້ຄືຖແລງການຮ່ວມຂອງ ສະຫະພັນສາກົນປົກປ້ອງສິດທິມະນຸດ ແລະ ຂະບວນລາວເພື່ອສິດທິມະນຸດ(ຂລສມ) ເນື່ອງໃນໂອກາດ ກອງປະຊຸມ ຄັ້ງທີ9 ລະຫວ່າງສອງຝ່າຍ ໃນມື້ນີ້ ທີ່ເມືອງ ວຽງຈັນ.

ນອກຈາກນັ້ນ ທັງສອງອົງການ ຍັງໄດ້ ລາຍງານເຖິງ ສະຖານະພາບ ປະຈຸບັນ ດ້ານສິດທິມະນຸດ ໃນ ສປປລາວ ໃນລະຍະຫຼັງກອງປະຊຸມພົບພໍ້ລະຫວ່າງສອງຝ່າຍ ຄັ້ງຫຼ້າສຸດ ເມື່ອເດືອນມີນາ 2018 ທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ລາຍງານດັ່ງກ່າວໄດ້ເວົ້າເຖິງບັນຫາ : 1/ ການຈັບຕົວໂດຍບໍ່ມີການສືບສວນ ; 2/ ການຫາຍສາບສູນ ແບບຖືກບັງຄັບ ; 3/ ການລ່ວງລະເມີດ ເສຣີພາບທາງດ້ານສາສນາ ຫຼືການ ເຊື່ອຖື ; 4/ ພັຍພິບັດ ຈາກເຄື່ອນ ເຊປ່ຽນເຊນໍ້ານ້ອຍແຕກ ; 5/ ສິດທິທີ່ດິນ.

‘’ເນື່ອງຈາກວ່າ ຂາດຄວາມ ຄືບໜ້າຢ່າງໜັກ ທາງດ້ານ ການເຄົາຣົບສິດທິມະນຸດ, ສະຫະພາບຢູຣົບ ຄວນຈະຕ້ອງ ຂື້ນສຽງແຮງກ່ອນເກົ່າຕໍ່ຝ່າຍສປປລາວ, ໂດຍຕ້ອງ ຮຽກທວງໃຫ້ສປປລາວ ໃຫ້ຄຳໝັ້ນສັນຍາຢ່າງແທ້ຈິງ ແລະ ພັກດັນ ໃຫ້ການໂອ້ລົມຄັ້ງນີ້ ເກີດໝາກຜົນ ເຊັ່ນ ໃຫ້ທາງການ ສປປລາວ ຮັບຮອງວ່າ ຈະປ່ອຍຕົວ ໂດຍ ຮີບດວ່ນ ແລະ ບໍ່ມີເງື່ອນໄຂ ທູກຄົນ ທິ່ຖືກຈັບກູມຄູມຂັງ ທາງການເມືອງ. ສະຫະພາບຢູຣົບ ບໍ່ຄວນຕົກຢູ່ໄນກົນໄກ ທີ່ປອ່ຍໃຫ້ ລັຖບານ ສປປ ລາວ ລູດລະດັບຄູນນະພາບ ຂອງ ກອງປະຊຸມ ສີດທິມະນູດນີ້ ໄຫ້ກາຍເປັນພິທິກັມ ທີ່ວ່າງເປົ່າ ແລະ ບໍ່ມີຄວາມໝາຍ ‘’ເດບີ ສະຕອດທາດ (Debbie Stothard) ເລຂາທິການ ເອກ ຂອງ ສະຫະພັນສາກົນປົກປ້ອງສິດທິມະນຸດ

ຍັງເຫຼືອນັກໂທດການເມືອງອີກຢ່າງນ້ອຍ 14ຄົນ ທີ່ຍັງຖືກກັກຂັງໃນສປປລາວ ; ໃນນັ້ນມີ ສົມພອນ ພິມມະສອນ, ສູການໃຈທັດ ແລະ ຫຼອດຄຳ ທັມມະວົງ, ຊຶ່ງທັງສາມ ຖືກໂທດຈຳຄຸກບໍ່ຕໍ່າກົ່ວ20ປີ ພາຍຫຼັງທີ່ໄດ້ກ່າວ ຕ້ອງຕິ ລັຖບານ ວ່າມີສ່ວນກ່ຽວໃນການ ສໍ້ຣາດບັງຫຼວງ, ໃນການຕັດໄມ້ເຖື່ອນ, ໃນການລ່ວງລະເມີດສິດທິມະນຸດ. ທ່ານບຸນທັນ ທັມມະວົງ ສັນຊາດ ໂປໂລນ( Pologne) ເຊື້ອຊາດລາວ ຖືກໂທດຈຳຄຸກ 4ປີ 9ເດືອນ ຍ້ອນກ່າວຕ້ອງຕິນະໂຍບາຍລັຖບານ ທາງສື່ສັງຄົມ Facebook. ຊາວບ້ານ ບ້ານເຢີບ ເມືອງທ່າແຕງ ແຂວງເຊກອງ ອີກ10ຄົນ ຖືກຈຳຄຸກ ນັບແຕ່ເດືອນກໍຣະກະດາ 2017 ມາເຖິງປັດຈຸບັນໂດຍບໍ່ມີການໄຕ່ສວນຄະດີ, ພາຍຫຼັງ ທີ່ໄດ້ຕັດຕົ້ນຢາງ ເພື່ອຄັດຄ້ານຕໍ່ການຍຶດທີ່ດິນ.

ສ່ວນກ່ຽວແກ່ ກໍຣະນີ ຫາຍສາບສູນແບບຖືກບັງຄັບ, ບໍ່ມີໃຜຊາບເຖິງຊາຕາກັມຂອງຜູ້ຫາຍສາບສູນອີກ 14ຄົນ. ໃນນັ້ນ ມີທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ, ຜູ້ນຳຊື່ດັງ ຂອງອົງການປະຊາສັງຄົມ, ຫາຍສາບສູນ ເມື່ອເດືອນທັນວາ 2012. ນາງກິ່ງແກ້ວ ພົງເສລີ, ນາງ ສົມຈິດ, ທ້າວສຸບິນ, ສວນ, ສິງປະສົງ, ຄຳສອນ, ນູ, ສົມຄິດ ແລະ ສຸຣິຍາ ຖືກເຈົ້າໜ້າທີ່ຮັກສາຄວາມປອດພັຍຈັບຕົວ ເມື່ອເດືອນພຶສຈິກາ 2009. ທ່ານສົມພອນ ຂັນຕິສຸກ ເຈົ້າຂອງບໍຣິສັດທ່ອງທ່ຽວ ຖືກລັກພາຕົວໄປ ເມື່ອເດືອນ ມົກະຣາ 2017 ທີ່ ແຂວງຫຼວງນໍ້າທາ. ອີກຊາວໄທ 3ຄົນ, ອິດຕິພອນ ສຸກແພນ, ວຸດທິພົງ ກາຈະທັມມະກຸນ ແລະ ສຸຣະໄຊ ແດນວັຕະນະນຸສອນ, ຊຶ່ງລີ້ພັຍໃນສປປລາວ ພາຍຫຼັງໄດ້ກ່າວໂຈມຕີ ຣາຊບັນລັງໄທ ; ທັງສາມ ຫາຍສາບສູນ ໃນເດືອນມິຖຸນາ 2016, ເດືອນກໍລະກະດາ 2017 ແລະ ເດືອນທັນວາ 2018. ທາງການສປປລາວ ລົ້ມເຫຼວໃນການສືບສວນກໍຣະນີທັງໝົດເຫຼົ່ານີ້ຢ່າງແທ້ຈິງ ແລະທ່ຽງທັມ.

ເຫດການເຂື່ອນເຊປ່ຽນເຊນໍ້ານ້ອຍ ທີ່ແຂວງອັດຕະປື ແຕກເມື່ອເດືອນກໍຣະກະດາ 2018 ສໍ່ສະແດງໃຫ້ເຫັນເຖິງ ການບໍຣິຫານແບບຊັກຊ້າ, ຂາດປະສິດຕິພາບ ແລ ະຂາດຄວາມໂປ່ງໃສ ຂອງ ລັຖະບານ ສປປ ລາວ. ເຖິງແມ່ນວ່າ ຈະເປັນພັຍພິບັດອັນ ຮ້າຍແຮງ ມະຫາສານກໍຕາມ, ແຕ່ທາງການສປປລາວ ຊໍ້າຍັງຊອກຫາທາງ ຫຼຸດຈຳນວນ ຜູ້ເສັຽຊີວິດລົງ ພ້ອມຍັງ ກີດກັນບໍ່ໃຫ້ນັກຂ່າວອິດສະຣະ ເຂົ້າໄປໃນຂົງເຂດ ເພື່ອລາຍງານ ເຖິງເຫດການອີກ. ຈົນເຖິງທ້າຍເດືອນມົກະຣາ 2019, ທາງການລາວ ຈຶ່ງໄດ້ເຜີຍວ່າ ມີຜູ້ເສັຽຊີວິດແນ່ນອນ 49ຄົນ ແລະ ອີກ 22ຄົນ ຫາຍສາບສູນ. ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ, ຄນະນັກສັງເກດການ ແລະ ຊາວບ້ານ ເຊື່ອແນ່ວ່າ ຄົງຈະມີຜູ້ເສັຽຊີວິດຫຼາຍກົ່ວນີ້ ເພາະບໍ່ມີໃຜຊາບເຖິງຊາຕາກັມ ຂອງ ຊາວບ້ານ ອີກຈຳນວນຫຼາຍຮ້ອຍຄົນ.

ສ່ວນການຊ່ວຍເຫຼືອ ແລະ ການຊົດເຊີຍຄອບຄົວຜູ້ໄດ້ຮັບເຄາະ ກໍຍິ່ງບໍ່ສົມດຸນ. ນອກຈາກນັ້ນ, ເຖິງແມ່ນວ່າ ຈະມີຄນະສືບສວນເຖິງສອງຄນະຈາກທາງການກໍຕາມ, ແຕ່ແລ້ວ ກໍບໍ່ມີຂໍ້ມູນການປະເມີນເຖິງພັຍຄັ້ງນີ້ເລີຍ. ຍິ່ງໄປກົ່ວນັ້ນ, ຍັງມີລາຍງານທີ່ເຜີຍເຖິງ ການຂາດຄວາມໂປ່ງໃສ ແລະ ການກິນສິນບົນ ໃນຖັນແຖວ ເຈົ້າໜ້າທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບການຊ່ວນເຫຼືອ, ໂດຍສະເພາະ ການປຸກເຮືອນຊົ່ວຄາວໃຫ້ຜູ້ລອດຕາຍ. ເຫດການ ເຂື່ອນແຕກຄັ້ງນີ້ ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ໂຄງການການລົງທຶນ ແລະ ໂຄງການການກໍ່ສ້າງຕ່າງໆ ສາມາດ ສົ່ງຜົນສະທ້ອນອັນໜັກໜ່ວງ ໃຫ້ແກ່ຊາວທ້ອງຖິ່ນ ທັງນີ້ກໍຍ້ອນວ່າ ລັຖບານຂາດຄວາມໂປ່ງໃສ ແລະ ຄວາມຮັບຜິດຊອບ.

‘’ເຂື່ອນ ເຊປ່ຽນເຊນໍ້ານ້ອຍ ແຕກ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ໂຄງການລົງທູນໄຫຍ່ໄນລາວ ມັກຈະສົ່ງຜົນຮ້າຍແຮງຕໍ່ຊູມຊົນທອ້ງທີ່ນ ເນື່ອງຈາກ ລັຖະບານ ຂາດ ຄວາມໂປ່ງໃສ ແລະ ຄວາມຮັບຜິດຊອບ. ສະຫະພາບຢູຣົບ ແລະ ກຸ່ມປະເທດພາຄີ ຄວນຈະຕ້ອງທົບທວນເບິ່ງຄືນໃໝ່ ເຖິງຂໍ້ເງື່ອນໃຂ ຂອງການຊ່ວຍ ແລະ ການລົງທຶນໃນສປປລາວ, ນອກຈາກວ່າ ສປປລາວ ຈະປະຕິຮູບລະບົບການປົກຄອງ ແລະ ກົດໝາຍໃໝ່’’ວະນິດາ ເທພສຸວັນ, ປະທານຂະບວນລາວເພື່ອສິດທິມະນຸດ

ນອກຈາກນັ້ນ, ກໍຍັງມີຄວາມວິຕົກກັງວົນ ຕໍ່ບັນຫາ ການຊົດເຊີຍ ຜູ້ຖືກຍຶດທີ່ດິນ ຈາກທາງເຈົ້າໜ້າທີ່ ເພື່ອສ້າງທາງລົດໄຟ ແຕ່ບໍ່ແຕນ ຫາ ວຽງຈັນ. ເມື່ອເດືອນພືສຈິກາ 2018 ທີ່ຜ່ານມາ, ໄດ້ມີລາຍງານວ່າ ທີ່ດິນເພື່ອສ້າງທາງລົດໄຟມີເຖິງ94%ແລ້ວ, ສ່ວນໂຄງການກໍໄດ້ດຳເນີນໄປເຖິງ 40%. ເຖິ່ງຢ່າງໃດກໍຕາມ, ຈົນມາເຖິງເດືອນມົກະຣາ 2019, ສອງປີຫຼັງຈາກໂຄງການໄດ້ເລີ້ມ, ຍັງມີຫລາຍຄອບຄົວ ໄນຈໍານວນ 4400 ຄອບຄົວ ທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ຮັບການຂົດເຊີຍເທື່ອ ສໍາລັບການສູນເສຍຂອງເຂົາເຈົ້າ, ທີ່ດິນຂອງເຂົາເຈົ້າ, ການດໍາລົງຊີວິດຂອງເຂົາເຈົ້າ ແລະ ລາຍໃດ້ຂອງເຂົາເຈົ້າ.

6 ປີ ຊອກຫາ ທ. ສົມບັດ ບໍ່ມີຄວາມຄືບໜ້າ

ວິທະຍຸເອເຊຍເສລີ: 17 ທັນວາ 2018

ຜ່ານໄປເປັນເວລາ 6 ປີ ພໍດີ ພາຍຫຼັງທີ່ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ, ນັກພັທນາອາວຸໂສດີເດັ່ນ ໄດ້ຖືກລັກພາໂຕ ຢູ່ຕໍ່ໜ້າປ້ອມຍາມຕຳຣວຈ ກົງກັນຂ້າມ ກັບວິທຍາລັຍການຊ່າງລາວ-ເຢັຽຣະມັນ ໃນຕອນແລງ ວັນທີ 15 ທັນວາ 2012. ຈົນເທົ້າຊູ່ມື້ນີ້, ກໍຍັງບໍ່ມີໃຜ ຮູ້ຊະຕາກັມ ຂອງທ່ານ ສົມບັດ ວ່າ ທ່ານ ຖືກລັກພາໂຕໄປໃສ? ແມ່ນໃຜເອົາໄປ ແລະ ຍັງມີຊີວິຕຢູ່ ຫຼືບໍ່? ແມ່ນໃຜ ຈະເປັນຜູ້ຮັບຜິດຊອບ? ທຸກຢ່າງ ກໍຍັງເປັນ ປິສນາ. ໃນຖານະພັລຍາ, ມາດາມ ອຶ້ງ ຊຸຍ-ເມັ້ງ ກໍຍັງບໍ່ໄດ້ຮັບຄຳຕອບໃດໆ ຈາກທາງການລາວ ກ່ຽວກັບຊະຕາກັມ ຂອງຜູ້ເປັນສາມີຂອງຕົນ. ມາດາມ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ ຜູ້ສື່ຂ່າວເອເຊັຽເສຣີ ທີ່ນະຄອນຫຼວງບາງກອກ, ປະເທສໄທ ເມື່ອວັນທີ 12 ທັນວາ ທີ່ຫາ ກໍຜ່ານມານີ້ວ່າ:

“ຫຼັງຈາກ 6 ປີແລ້ວ, ກະບໍ່ມີຮ່ອງຮອຍຫຍັງ ລະກະບໍ່ມີຄຳຕອບ. ແນ່ນອນ, ມັນກະເປັນໂສກເສົ້າເສັຽໃຈ ລະກະອຸກໃຈຫຼາຍ, ທຸກມື້ກະຍັງ ອຸກໃຈ ເພາະວ່າ ບໍ່ມີຄຳຕອບ ແລະ ບໍ່ຮູ້ວ່າເພິ່ນຢູ່ໃສ? ບໍ່ຮູ້ວ່າຊະຕາກັມ ຂອງເພິ່ນເປັນແນວໃດ? (ນັກ​ຂ່າວ​ ວິ​ທ​ຍຸເອ​ເຊັຽ​ເສ​ຣີ: ທ່ານຮູ້ບໍ່ວ່າ ເປັນຍ້ອນສາເຫຕຫຍັງ ຈຶ່ງບໍ່ມີຄວາມຄືບໜ້າ?) ອັນນີ້ ກະບໍ່ຮູ້ເນາະ ມັນກະເປັນ ເຈົ້າໜ້າທີ່ ຈຶ່ງຮູ້ແລ້ວ, ຜູ້ເປັນຣັຖບານ ຂະເຈົ້າຕ້ອງຮູ້ຊັດເຈນ.” Continue reading “6 ປີ ຊອກຫາ ທ. ສົມບັດ ບໍ່ມີຄວາມຄືບໜ້າ”

ການບັງຄັບສູນຫາຍຂອງທ່ານສົມບັດສົມພອນ: ພາບພະຍົນສາລະຄະດີ

December 15 2018 marks the 6th anniversary of the Disappearance of my husband, Sombath Somphone, a Lao educator and a respected community development worker. Sombath Somphone was also the winner of the 2005 Ramon Magsaysay Award, which is often referred to as the Asia Nobel Prize. Continue reading “ການບັງຄັບສູນຫາຍຂອງທ່ານສົມບັດສົມພອນ: ພາບພະຍົນສາລະຄະດີ”

ເປັນເວລາ 6ປີ ຜ່ານມາແລ້ວ ທີ່ ກຸ່ມອົງການຈັດຕັ້ງນາໆຊາດ ດ້ານສັງຄົມ ລໍຖ້າຄຳຕອບກ່ຽວກັບການຫາຍສາບສູນແບບຖືກບັງຄັບ ຂອງທ່ານສົມບັດ ສົມພອນ

FIDH: 14 ທັນວາ 2018

ມື້ນື່ງ ກອ່ນໂອກາດວັນຄົບຮອບ 6ປີ ແຫ່ງການ ຫາຍສາບສູນແບບຖືກບັງຄັບ ຂອງຜູ້ນຳອົງການຈັດຕັ້ງດ້ານສັງຄົມ ທ່ານສົມບັດ ສົມພອນ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າ ອົງການການຈັດຕັ້ງທີ່ມີລາຍຊື່ຂ້າງລຸ່ມນີ້ ຂໍຮຽກທວງອີກຄັ້ງໃໝ່ ຕໍ່ລັຖບານສປປລາວ ໃຫ້ທຳການສືບສວນຢ່າງເສຣີ ໂດຍບໍ່ອ່ຽງ ແລະຢ່າງແທ້ຈິງ ເຖິງຊາຕາກັມຂອງຜູ້ກ່ຽວ.

ທ່ານສົມບັດປະກົດຕົວເປັນຄັ້ງສຸດທ້າຍ ເມື່ອແລງວັນທີ 15 ທັນວາ 2012 ທີ່ປ້ອມຍາມ ຕຳລວດແຄມຖນົນຊຶ່ງມີຜູ້ຄົນທຽວຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ແຫ່ງນຶ່ງທີ່ນະຄອນວຽງຈັນ. ອີງຕາມໂທຣະພາບຊ້ອງ CCTV, ລົດຂອງທ່ານສົມບັດຈອດທີ່ປ້ອມຍາມຕຳລວດ ບໍ່ເທົ່າໃດນາທີ, ຕໍ່ມາ ມີກຸ່ມຄົນນຳຕົວຜູ້ກ່ຽວ ຂື້ນລົດຄັນນຶ່ງອີກ ໄປພ້ອມກັບເຈົ້າໜ້າທີ່ຕຳລວດ. ສ່ວນອີກບຸກຄົນນຶ່ງ ຊໍ້າຂັບລົດ ທ່ານສົມພອນ ອອກຈາກກາງເມືອງໄປ. ການທີ່ເຈົ້າໜ້າທີ່ຕຳລວດຢູ່ໃນເຫດການ, ຮູ້ເຫັນເປັນພິຍານວ່າ ທ່ານສົມບັດ ຖືກລັກລອບຈັບຕົວໄປ ແລະບໍ່ໄດ້ເອົາມາດຕະການ ປົກປ້ອງທ່ານສົມບັດນັ້ນ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ເຈົ້າໜ້າທີ່ຕຳລວດຂອງລັຖບານມີສ່ວນກ່ຽວຂ້ອງ ຫຼືຮູ້ເຫັນເປັນໃຈ ກັບເຫດການລ່ວງລະເມີດສິດທິມະນຸດ ຕໍ່ທ່ານສົມບັດ, ລວມໄປເຖິງອາຊະຍາກຳ ການຫາຍສາບສູນແບບຖືກບັງຄັບ. ຕໍ່ມາ ໃນຄືນດຽວກັນ, ພີຍານບາງຄົນ ລາຍງານວ່າ ເຫັນທ່ານສົມບັດ ທີ່ສຳນັກງານຕຳລວດທີ່ນະຄອນວຽງຈັນ, ແຕ່ມາເຖິງປັດຈຸບັນ ທາງການສປປລາວຊໍ້າບໍ່ໄດ້ກ່າວໃຫ້ຊາບວ່າ ທ່ານສົມບັດເຮັດຫຍັງໃນຂະນະນັ້ນ ແລະມີຫຍັງເກີດຂຶ້ນກັບຜູ້ກ່ຽວ. Continue reading “ເປັນເວລາ 6ປີ ຜ່ານມາແລ້ວ ທີ່ ກຸ່ມອົງການຈັດຕັ້ງນາໆຊາດ ດ້ານສັງຄົມ ລໍຖ້າຄຳຕອບກ່ຽວກັບການຫາຍສາບສູນແບບຖືກບັງຄັບ ຂອງທ່ານສົມບັດ ສົມພອນ”

ງານລໍາລຶກເຖິງ ທ.ສົມບັດ ສົມພອນ

ວິທະຍຸເອເຊຍເສລີ: 14 ທັນວາ 2018

ສູນອົບຮົມຮ່ວມພັທນາ ຈັດງານປາແດກແຟ ປະຈຳປີ 2018 ແລະ ລໍາລຶກເຖິງທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ພາຍຫຼັງຖືກລັກພາໂຕ ຄົບຮອບ 06 ປີ

ອົບຮົມຮ່ວມພັທນາ ຫຼື ສູນປາແດກ ຈັດງານປາແດກແຟ ຂຶ້ນທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ໃນຕອນເຊົ້າວັນສຸກ ທີ 14 ທັນວາ ນີ້ ເພື່ອວາງ ສະແດງຜົລງານ ການເຄື່ອນໄຫວ ຂອງອົງກອນຕ່າງໆໃນເຄືອຂ່າຍ ດ້ານການພັທນາ ແລະ ມີພິທີລໍາລຶກ ເຖິງຄຸນງາມ ຄວາມດີຂອງທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ, ໃນຖານະຜູ້ກໍ່ຕັ້ງສູນ ດັ່ງກ່າວ ພາຍຫຼັງທີ່ທ່ານຖືກລັກພາໂຕ ຄົບຮອບ 06 ປີເຕັມ. ກ່ອນເປີດງານ ທາງຄອບຄົວ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ, ໄດ້ນິມົນພຣະສົງ ມາທຳພິທີທາງພຸທສາສນາ ເພື່ອເປັນສິຣິມຸງຄຸນ ຄືດັ່ງທີ່ໄດ້ ປະຕິບັດກັນມາ.

ສຽງຄຣູບາເທສນາ ຈາກນັ້ນ, ມາດາມ ອຶ້ງ ຊຸຍ-ເມັ້ງ ກໍໄດ້ຂຶ້ນກ່າວສະແດງຄວາມຊາບຊຶ້ງໃຈ ຕໍ່ຜູ້ທີ່ມາຮ່ວມງານ ທີ່ຍັງບໍ່ລືມ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ.

“So as we come together today to celebrate Sombath’ life and work, I hope you will continue to walk this difficult path with me, with Padetc and the rest of our family.”
Continue reading “ງານລໍາລຶກເຖິງ ທ.ສົມບັດ ສົມພອນ”

ຊຸຍ ເມັງ ຮຽກຮ້ອງສາກົນ ຢ່າລືມ ສົມບັດ

ວິທະຍຸເອເຊຍເສລີ: 12 ທັນວາ 2018

ມາດາມ ອຶງ ຊຸຍ ເມັງ ພັລຍາ ຂອງ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ຮຽກຮ້ອງ ໃຫ້ອົງກອນນາໆຊາດ ສືບຕໍ່ທວງຖາມ ຣັຖບານລາວ ໃຫ້ເລັ່ງ ສືບຫາ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ທີ່ຖືກລັກພາໂຕ ແລະ ຫາຍສາບສູນ ໄປເປັນເວລາ 06 ປີ ແລ້ວ ແຕ່ການສືບສວນ ຍັງບໍ່ມີຄວາມຄືບໜ້າ ຈາກທາງການລາວ, ດັ່ງ ມາດາມ ອຶງ ຊຸຍ ເມັງ ກ່າວຕໍ່ວິທຍຸເອເຊັຍເສຣີ ໃນວັນທີ 12 ທັນວາ ນີ້ວ່າ:

“ການຮຽກຮ້ອງຂອງ ຊຸຍ ເມັງ ກາໃຫ້ອົງກອນນານາຊາດ ຈະຕ້ອງສືບຕໍ່ ຕ້ອງຊ່ອຍ ຊຸຍເມັງ ວ່າເປັນຫຍັງ ສົມບັດ ສົມພອນ ສາບສູນໄປ 6 ປີ ມື້ໜ້າ 7 ປີ ເທົ່າໃດປີກະຢ່າ ຕ້ອງໄດ້ຂໍ້ມູນເພາະວ່າ ເຮົາຫລີກເວັ້ນບໍ່ໄດ້ ສິ່ງທີ່ເປັນແທ້ ເປັນແທ້ ສີ່ງທີ່ແມ່ນປອມ ເປັນປອມ.” Continue reading “ຊຸຍ ເມັງ ຮຽກຮ້ອງສາກົນ ຢ່າລືມ ສົມບັດ”

ຣັຖະບານ ຫມີ່ນປະມາດ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ປະຕິເສດ ທຸກຂໍ້ ກ່ຽວກັບ ກໍຣະນີ ຫາຍຕົວແບບ ຖືກບັງຄັບ ໃນລະວ່າງ ການທົບທວນ ສີດທິ.

FIDH: 18 ກໍລະກົດ 2018

(ປາຣີ) ໃນ ລະວ່າງການຕວດສອບ ໂດຍ ອົງການສະຫະປະຊາຊາດ, ຣັຖະບານໄດ້ ໃສ່ຮ້າຍປ້າຍສີ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ຜູ້ນໍາ ທາງ ສັງຄົມພົລະເມືອງ ທີ່ ຫາຍຕົວໄປ ແລະ ບໍ່ ສາມາດ ໃຫ້ ລາຍລະອຽດໃດໆ ກ່ຽວກັບການສືບສວນ ຂອງ ການຫາຍຕົວແບບຖືກບັງຄັບ ຂອງທ່ານ“,ນີ້ ຄື FIDH (ສະຫະພັນ ສາກົນ ເພື່ອ ສິດທິມະນຸດ) ແລະ ຂະບວນການລາວ ເພື່ອ ສີດທິ ມະນຸດ ( ຂລສລ) ໄດ້ ກ່າວມື້ນີ້.

ໃນວັນທີ 11-12 ກໍຣະກະດາ 2018, FIDH ແລະ ຂລສມ ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມ ການຕວດສອບ ຄັ້ງທໍາອິດ ກ່ຽວກັບສະຖານະພາບ ສິດທິພົລະເຮືອນ ແລະ ສິດທິການເມືອງ ໃນລາວ ໂດຍ ຄນະກໍາມະການ ສິດທິມະນຸດ ຂອງອົງການສະຫະປະຊາຊາດ (CCPR) ຢູ່ ເຈນີວາ, ສະວິດເຊີແລນ.

‘’ຣັຖະບານ ພະຍາຍາມ ຈະ ຫັນຄວາມສົນໃຈ ຈາກຄວາມຫລົ້ມເຫລວ ຂອງຕົນ ໃນການສືບສວນ ການຫາຍສາບສູນ ແບບຖືກບັງຄັບ ຂອງ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ໂດຍວິທີ ຄ້າຍຄຽງ ສັງຫານ ຊື່ສຽງຂອງທ່ານ ແລະ ຄອບຄົວທ່ານ. ພືດຕິກັມ ດັ່ງກ່າວ ຂອງ ຣັຖະບານ ລາວ ເປັນທ່າທີ ບໍ່ຖືກຕ້ອງ ບໍ່ເຫມາະສົມຢ່າງຮ້າຍແຮງ ສໍາລັບ ເວທີປະຊູມ ທົບທວນ ສິດທິມະນຸດ.’’ ຍານາງ ເດບີ ສຕອຕທາດ (Debbie Stothard) ເລຂາທີການເອກ ຂອງ FIDH

ຄນະ ຜູ້ຕາງໜ້າ ຣັຖະບານ ໄດ້ໃຫ້ ຄໍາຕອບທີ່ບໍ່ ສັດເຈນ ຕໍ່ ຫລາຍໆ ຄໍາຖາມທີ່ ລະອຽດ ແລະ ຕົງປະເດັນ ກ່ຽວກັບກັບ ການສືບສວນ ການຫາຍຕົວແບບຖືກບັງຄັບ ຂອງ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ. ຣັຖະບານ ອ້າງວ່າ ຄນະກໍາມະການສືບສວນຂອງຕົນໄດ້ “ພະຍາຍາມຢ່າງຫນັກ” ເພື່ອ ສືບສວນ ການຫາຍຕົວ ຂອງ ທ່ານ ສົມບັດ, ແຕ່ບອກວ່າ ມັນ”ຍາກຫຼາຍ” ທີ່ຈະຊອກຫາຄົນທີ່ຫາຍໄປ. ເຖີງຈະຍອມຮັບວ່າ ການດໍາເນີນ ການສືບສວນ ເປັນສີ່ງທ້າທາຍ ຣັຖະບານ ກໍ່ອ້າງວ່າ ຕໍາຫຼວດລາວ ມີ “ຄວາມສາມາດ ແລະ ເຕັກນິກ” ທີ່ຈະ ສືບສວນ ການຫາຍຕົວ ຂອງ ທ່ານ ສົມບັດແລະດັ່ງນັ້ນ, ຈຶ່ງ ບໍ່ມີຄວາມຈໍາເປັນ ຕ້ອງມີການຊ່ວຍເຫລືອ ຈາກສາກົນ. ທ່ານສົມບັດ ໄດ້ຖືກສັງເກດເຫັນ ຄັ້ງສຸດທ້າຍຢູ່ທີ່ ດ່ານຕໍາຫຼວດ ຢູ່ ຖະຫນົນໃຫຍ່ ຂອງ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໃນຕອນແລງ ຂອງວັນທີ 15 ທັນວາ 2012. Continue reading “ຣັຖະບານ ຫມີ່ນປະມາດ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ປະຕິເສດ ທຸກຂໍ້ ກ່ຽວກັບ ກໍຣະນີ ຫາຍຕົວແບບ ຖືກບັງຄັບ ໃນລະວ່າງ ການທົບທວນ ສີດທິ.”

ຜູ້ຕາງໜ້າລາວ ຖືກຫ້າມ ຖ່າຍຮູບ ໃນ ສປຊ

ວິທະຍຸເອເຊຍເສລີ: 13 ກໍລະກົດ 2018

ເຈົ້າໜ້າທີ່ຂອງຄນະຜູ້ແທນ ສປປ ລາວ ກໍາລັງຖືກເຈົ້າໜ້າທີ່ ສະຫະປະຊາຊາດ ຫ້າມບໍ່ໃຫ້ຖ່າຍຮູບ ແລະ ຖືກບອກໃຫ້ ລຶບ ວີດີໂອ ຖິ້ມ
Courtesy of : [email protected]_fidh

ເຈົ້າໜ້າທີ່ ໃນຄນະຜູ້ແທນລາວ ຄົນນຶ່ງທີ່ເປັນຜູ້ຍິງ ໄດ້ເຮັດຜິດກົດຣະບຽບ ດ້ວຍການຖ່າຍຮູບ ຢູ່ໃນຫ້ອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄນະກັມມະການ ສິດທິມະນຸດ ຂອງສະຫະປະຊາຊາດ.

ໃນຣະຫວ່າງກອງປະຊຸມ ວ່າ​ດ້ວຍ ສິ​ດ​ທິ​ພົ​ລ​ເມືອງ ແລະ ສິດ​ທ​ິ​ທາງ​ການ​ເມືອງ ຂອງສະຫະປະຊາຊາດ ທີ່ນະຄອນເຈນິວາ ປະເທດສະວິສເຊີແລັນ ໃນວັນທີ 12 ກໍຣະກະດາ ຜ່ານມາ, ມີເຈົ້າໜ້າທີ່ຂອງຄນະ ຜູ້ແທນລາວຄົນນຶ່ງ ທີ່ເປັນຜູ້ຍິງ ໄດ້ຍ່າງເລາະຖ່າຍຮູບ ບັນດາຄນະຜູ້ແທນ ທີ່ມາຮ່ວມກອງປະຊຸມ ຮວມທັງຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມ ທີ່ມາຈາກອົງການຈັດຕັ້ງ ທາງສັງຄົມຂອງລາວ. Continue reading “ຜູ້ຕາງໜ້າລາວ ຖືກຫ້າມ ຖ່າຍຮູບ ໃນ ສປຊ”

ທາງການລາວບ່າຍບ່ຽງ ຄໍາຖາມ ສປຊ

ວິທະຍຸເອເຊຍເສລີ: 16 ກໍລະກົດ 2018

ທ່ານ ພູໂຂງ ສີສຸລາດ (ແຖວໜ້າ-ກາງ) ຫົວໜ້າກົມສົນທິສັນຍາ ແລະກົດໝາຍ ກະຊວງການຕ່າງປະເທດ ຊຶ່ງເປັນນຶ່ງໃນຄນະ ຜູ້ແທນລາວ ໄດ້ກ່າວໃນວັນທີ 12 ກໍຣະກະດາ ວ່າ: ຄວາມຈິງກໍຄືວ່າ ມີກຸ່ມຄົນຈຳນວນໜ້ອຍນຶ່ງ ເທົ່ານັ້ນ ປະຕິເສດ ຄ່າຊົດເຊີຍScreen captured : http://webtv.un.org/

ບັນຫາການລະເມີດສິດທິມະນຸດ ຢູ່ໃນປະເທດລາວ ຍັງເປັນບັນຫາຫລັກ ທີ່ຄນະກັມມະການ ສິດທິມະນຸດ ຂອງສະຫະປະຊາຊາດ ໄດ້ ສະແດງຄວາມເປັນຫ່ວງ ແລະທວງຖາມ ຈາກຄນະຜູ້ແທນລາວ ຢູ່ກອງປະຊຸມ ວ່າດ້ວຍສິດທິພົລເມືອງ ແລະສິດທິ ທາງການເມືອງ ຂອງສະຫະປະຊາຊາດ ໃນວັນທີ 11-12 ກໍຣະກະດາ ທີ່ຜ່ານມາ.

ສິ່ງທີ່ ຄນະກັມມະການສິດທິມະນຸດ ໄດ້ທວງຖາມຄນະຜູ້ແທນລາວ ກໍຄື; ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ທີ່ຖືກລັກພາຕົວໄປ ໃນວັນທີ 12 ທັນວາ 2012 ຢູ່ຕໍ່ໜ້າປ້ອມຍາມຕຳຣວດ ຢູ່ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ.

ຍານາງ Marcia Kran ສະມາຊິກຄນະກັມມະການ ສິດທິມະນຸດຂອງ ສປຊ ໄດ້ຖາມຄນະຜູ້ແທນລາວໃນທີ່ ປະຊຸມໃນວັນທີ 11 ກໍຣະກະດາ ວ່າ:

“ຢາກໃຫ້ທາງການລາວ ສົ່ງຣາຍລະອຽດ ການສືບຕົວຫາຕົວ ທ່ານ ສົມບັດ ສົມພອນ ຜູ້ທີ່ຖືກບັງຄັບໃຫ້ ຫາຍສາບສູນໃນປີ 2012 ຄນະກັມມະການ ໄດ້ອີງໃສ່ຂໍ້ມູນໃໝ່ ກ່ຽວກັບເລື້ອງນີ້ ບາງຂໍ້ມູນທີ່ຄນະກໍັມມະການ ໄດ້ຍິນແມ່ນມາຈາກຣັຖບານລາວ ແລະ ພວກເຮົາ ຢາກໄດ້ຂໍ້ມູນ ທີ່ເຊື່ອຖືໄດ້.”

Continue reading “ທາງການລາວບ່າຍບ່ຽງ ຄໍາຖາມ ສປຊ”